۲۴
آبان

نقاشی گل و مرغ

در اینجا خلاصه ای از مطالب گرداوری شده توسط هلدینگ امیران در خصوص این هنر خاص در اختیار هنرمندان صنایع دستی قرار خواهد گرفت.

گل و مرغ روشی در نگارگری ایرانی است. گل و مرغ نماد موهبت الهی و تجلی ظریف و لطیف خداوند است. گفتگوی عاشقانه گل و مرغ نیز به ثناگویی خداوند و ذکر حق تشبیه می‌شود. گل مقام معشوق را دارد و پرنده (مرغ)، عاشق. در نگارگری گل و مرغ ایجاد هارمونی بین عناصر نقاشی بسیار ظریف است. لازم نیست حتماً پرنده نیز در اثر ترسیم شود اما اگر ترسیم شد به حالت انتظار صبورانه برای شکوفایی گل و عشقبازی با او است. پرنده گان با اوج‌گیری و حالت سرمستی، خود را از عالم مادی جدا کرده و حالت صعود به سوی عالم معنوی دارند.

(IHCGI)Iran handicrafts General Information

از نظر تاریخچه ترکیب گیاهان و پرندگان از زمان دور شدن ترسیم گیاهان به طرح‌های هندسی آغاز شد. زیرا گل‌ها و گیاهان با بافت حلقه‌ای و پر خم و پیچ خود می‌توانند طرح‌های هندسی را بپذیرند اما پرندگان با نرمی اندام‌هایشان به طرح‌های غیرهندسی بیشترنیاز دارند. آثار گل و مرغ از دوران سلجوقی، صفوی و قاجار وجود دارند که تفاوت‌هایی نیز با هم دارند اما روند تغییرات آنها در طول زمان بسیارکند بوده. در اواخر دوران صفویه پرندگان با دقت زیادی کشیده می‌شدند و پس از آن تغییر خاصی در این هنر دیده نمی‌شود. در شیوه اجرا تفاوت‌هایی وجود دارد برای مثال در مکتب شیراز گلبرگ‌ها پُرتر هستند و در روش‌های دیگری کاملاً نازک ترسیم شده اند.

رنگ‌آمیزی نقش‌های گل و مرغ و به طور کلی نگارگری ایرانی واقع‌گرا نیست و نقاش در انتخاب رنگ‌ها کمابیش آزادی عمل دارد.